Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá tác động của phân hữu cơ đến tính chất hóa học đất, sự sinh trưởng và năng suất của giống lúa OM 6976 – một giống lúa sản xuất phổ biến có tiềm năng năng suất cao. Trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp hiện nay đang đối mặt với nhiều thách thức như suy giảm độ phì đất, lạm dụng phân bón hóa học và yêu cầu phát triển bền vững, việc kết hợp phân hữu cơ với phân vô cơ được xem là hướng đi quan trọng nhằm vừa duy trì năng suất vừa cải thiện chất lượng đất canh tác lâu dài. Phân hữu cơ không chỉ cung cấp dinh dưỡng mà còn góp phần cải thiện cấu trúc đất, tăng khả năng giữ nước, nâng cao hoạt động vi sinh vật và phục hồi độ màu mỡ của đất, từ đó tạo nền tảng ổn định cho sản xuất lúa bền vững.

Thí nghiệm được bố trí theo kiểu khối hoàn toàn ngẫu nhiên với năm nghiệm thức và bốn lần lặp lại, cho phép đánh giá khách quan hiệu quả của các công thức bón phân khác nhau. Kết quả phân tích cho thấy các nghiệm thức có bón phân hữu cơ kết hợp với NPK tạo ra sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về các chỉ tiêu hóa học đất so với đối chứng, chứng minh rằng việc bổ sung phân hữu cơ có ảnh hưởng rõ rệt đến độ phì đất. Điều này đặc biệt quan trọng vì đất lúa canh tác liên tục thường có nguy cơ suy giảm hữu cơ và mất cân bằng dinh dưỡng nếu chỉ phụ thuộc vào phân hóa học.

Về năng suất, các nghiệm thức sử dụng kết hợp NPK với phân hữu cơ cho năng suất cao hơn khoảng 4% so với nghiệm thức đối chứng không bổ sung hữu cơ. Mặc dù mức tăng này có thể không quá lớn trong ngắn hạn, nhưng nó phản ánh hiệu quả tích cực của phân hữu cơ trong hỗ trợ cây lúa phát triển tốt hơn, đồng thời cải thiện nền đất cho các vụ sau. Trong số các công thức thử nghiệm, nghiệm thức bón 60N : 45P₂O₅ : 30K₂O kết hợp với 5 kg phân hữu cơ Risopla V cho kết quả tối ưu nhất cả về năng suất lẫn hiệu quả kinh tế. Điều này cho thấy việc tối ưu hóa lượng phân vô cơ kết hợp với hữu cơ không chỉ nâng cao sản lượng mà còn giúp sử dụng đầu vào hiệu quả hơn, tránh lãng phí và giảm chi phí sản xuất.

Một phát hiện quan trọng khác là hiệu quả cải thiện đất và tăng năng suất của Risopla V cùng phân bón lá Risopla II trở nên rõ nét hơn ở vụ thứ hai. Cụ thể, trong vụ Đông Xuân, năng suất thực tế tăng từ 7,5% đến 35,5% so với vụ Thu Đông. Sự gia tăng mạnh này cho thấy tác động tích lũy của phân hữu cơ trong cải thiện độ phì đất theo thời gian, thay vì chỉ mang lại hiệu quả tức thời như nhiều loại phân vô cơ. Đây là minh chứng rõ ràng rằng đầu tư vào cải tạo đất thông qua phân hữu cơ có thể tạo ra lợi ích lớn hơn ở các chu kỳ sản xuất tiếp theo, góp phần nâng cao tính bền vững của hệ thống canh tác.

Từ kết quả nghiên cứu, có thể khẳng định rằng việc kết hợp phân hữu cơ Risopla V và Risopla II với công thức bón NPK hợp lý là giải pháp hiệu quả nhằm vừa nâng cao năng suất giống lúa OM 6976 vừa cải thiện chất lượng đất canh tác. Điều này mang ý nghĩa thực tiễn lớn đối với sản xuất lúa hiện đại, đặc biệt trong xu hướng chuyển dịch sang nông nghiệp bền vững, giảm phụ thuộc vào hóa chất và bảo vệ tài nguyên đất. Nghiên cứu không chỉ cung cấp cơ sở khoa học cho việc sử dụng phân hữu cơ trong canh tác lúa mà còn góp phần định hướng các chiến lược quản lý dinh dưỡng tổng hợp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường nông nghiệp lâu dài.